Papierowa słomka w Twoim zimnym napoju rozmięka po kilku minutach, ale przynajmniej robisz coś dobrego dla planety, prawda? Wyniki najnowszego badania z Azji pokazują, że rzeczywistość jest znacznie bardziej skomplikowana. Zwykły plastik w wielu obszarach okazuje się mniejszym obciążeniem dla środowiska niż jego ekologiczne zamienniki.

Koreańskie badanie LCA: Jak oceniono wpływ słomek na środowisko?

Badanie zostało zlecone przez południowokoreańskie Ministerstwo Klimatu, Energii i Środowiska. Prace badawcze przeprowadziło Koreańskie Towarzystwo Oceny Cyklu Życia w okresie od maja 2025 do kwietnia 2026 roku. Naukowcy wykorzystali uznaną na świecie metodę LCA (Life Cycle Assessment), czyli kompleksową ocenę cyklu życia produktu.

Metoda ta pozwala zmierzyć całkowity wpływ danego wyrobu na przyrodę. Analiza obejmuje wszystkie etapy: od pozyskania surowców, przez produkcję i transport, aż po ostateczną utylizację. W badaniu porównano cztery popularne rodzaje słomek:

• tradycyjne plastikowe z polipropylenu (PP),
• papierowe,
• biodegradowalne,
• z biopolietylenu pochodzenia roślinnego (bio-PE).

Zaskakujące wyniki: Plastik wygrywa w większości kategorii

Wyniki analizy okazały się dużą niespodzianką dla zwolenników całkowitego zakazu plastiku. Zwykłe plastikowe słomki wypadły najlepiej w aż 10 z 16 analizowanych kategorii środowiskowych.

Wpływ poszczególnych materiałów na otoczenie przedstawia się następująco:

• Zakwaszenie środowiska: Słomki papierowe wykazują 2,04 razy większy wpływ na zakwaszenie niż modele plastikowe.
• Emisja pyłów: Wskaźnik oddziaływania związanego z pyłami zawieszonymi jest w przypadku słomek papierowych o 1,62 razy wyższy.
• Słomki z biopolietylenu (bio-PE): Wypadły najgorzej w 10 z 16 kategorii.
• Zmiany klimatu: Tradycyjny plastik uzyskał najniższy wpływ na klimat, choć ostateczny wynik zależy od metody utylizacji.

Potencjalne oddziaływanie rakotwórcze w cyklu życia

Badacze przyjrzeli się również wskaźnikowi potencjalnego oddziaływania rakotwórczego na ludzi. Wskaźnik ten uwzględnia emisje różnych substancji chemicznych podczas całego procesu produkcji i transportu.

W porównaniu do tradycyjnego plastiku, alternatywne materiały uzyskały znacznie wyższe wskaźniki:

• Papierowe: 6,33 razy wyższy wskaźnik.
• Biodegradowalne: 3,34 razy wyższy wskaźnik.
• Bio-PE: Aż 16,18 razy wyższy wskaźnik.

Warto jednak podkreślić istotny fakt. Badacze zaznaczają, że nie oznacza to, iż picie przez papierową słomkę bezpośrednio zwiększa ryzyko choroby. Jest to wyłącznie modelowany wskaźnik środowiskowy związany z produkcją, a nie badanie toksykologiczne samego użytkowania.

Problem z recyklingiem: Dlaczego słomki trafiają do spalarni?

Naukowcy odwiedzili również zakłady sortowania odpadów, aby sprawdzić, jak wygląda rzeczywisty proces recyklingu. Okazało się, że słomki — niezależnie od materiału, z którego powstają — są po prostu zbyt małe. Maszyny sortujące oraz pracownicy mają ogromne trudności z ich efektywnym wyłapywaniem.

W praktyce większość słomek trafia bezpośrednio do spalarni odpadów. Przeanalizowano dwa scenariusze utylizacji:

• Scenariusz spalania: Gdy wszystkie słomki trafiają do spalarni, tradycyjny plastik ma najniższy wpływ na środowisko w 8 z 16 kategorii.
• Scenariusz pełnego recyklingu: Gdyby udało się odzyskać wszystkie surowce, plastik byłby liderem w 11 z 16 kategorii.

Społeczne nastawienie i przyszłość przepisów w Korei

W ramach raportu przeprowadzono ankietę na grupie 1001 mieszkańców Korei Południowej. Wyniki jednoznacznie pokazują preferencje konsumentów:

• 87,5% respondentów zadeklarowało, że woli używać tradycyjnych plastikowych słomek.
• 54,4% badanych poparło pomysł, aby słomki były wydawane w kawiarniach wyłącznie na wyraźne życzenie klienta.

Co ciekawe, Korea Południowa już w 2022 roku wprowadziła surowe ograniczenia dotyczące stosowania plastikowych słomek w gastronomii. Jednak w 2023 roku egzekwowanie tych przepisów zostało odroczone bezterminowo.

Jakie jest najlepsze rozwiązanie problemu słomek?

Autorzy raportu wyciągają jasne wnioski dla polityki środowiskowej. Automatyczna zamiana plastiku na papier nie rozwiązuje problemu, a często generuje nowe obciążenia dla przyrody.

Zamiast zmieniać materiał, należy skupić się na ogólnym ograniczeniu zużycia produktów jednorazowych. Najbardziej optymalnym rozwiązaniem jest wydawanie słomek wyłącznie na prośbę klienta oraz promocja wielorazowych alternatyw.

Chcesz reklamować się na ChatGPT? Napisz!